Direct naar de content Direct naar de hoofdnavigatie Direct naar de footer
Route

Alles wat je moet weten over wandelen in het donker

Wie na een lange werkdag pas in de avonduren kan gaan wandelen, ontkomt er in het najaar niet aan: wandelen in het donker. Een verademing voor wie houdt van duisternis en rust, en een must voor wie traint voor een lange afstand, want dan zal je ook eens door het donker moeten. Waar moet je op letten en waar kun je op pad?

afbeelding van een wandelaar in een donker bos.

De wonderen van de nacht

Wandelen in het donker is magisch. Veel wandelaars zweren erbij. De wereld is een stuk kleiner, omdat je minder kunt zien. Je reuk en gehoor worden belangrijker en dan ontdek je een hele nieuwe wereld. Geritsel van bladeren, een muis die wegsprint in het gras, het gekras van een uil in de verte: alle geluiden en geuren beleef je veel intenser. De wandeling die je normaal gesproken overdag maakt, is in het donker totaal anders. Wie weet kom je oog in oog met het natuurlijke nachtleven. Dieren die zich overdag minder laten zien, kunnen ’s nachts ineens voor je opduiken. De kans om reeën, zwijnen, vossen, marterachtigen, dassen, vleermuizen en uilen. Bovendien is het ’s nachts een stuk rustiger buiten. Minder mensen en verkeer en dus minder prikkels. Voor velen de ultieme manier om heerlijk tot rust te komen.

Zien in het donker

Als je in het donker gaat lopen is het verstandig om een lampje (en reservebatterijen) mee te nemen, zodat je kunt zien waar je loopt. Maar zorg er ook voor dat jij zichtbaar bent voor eventueel verkeer door reflectie te dragen. Onze tips lees je in dit artikel.

Als je omgeving het toelaat is het juist eens leuk om volledig te vertrouwen op je eigen night vision. Hoe langer je in het donker loopt, hoe beter je zicht wordt. Dat komt omdat je ogen zich aanpassen aan de hoeveelheid beschikbaar licht. Licht dat het oog binnenkomt activeert bepaalde cellen in het netvlies. Hoe minder kunstlicht om je heen (bijvoorbeeld straatverlichting, maar ook je eigen lampje, of telefoon) hoe beter je in het donker kunt zien. Mits je niet nachtblind bent.

Wil je toch iets van verlichting? Ga dan tijdens een heldere nacht met vollemaan wandelen. De reflectie van de maan verlicht je pad.

afbeelding van 2 wandelaars in het donker bij volle maan.
afbeelding van lichthinder in de stad.

Echt pikkedonker?

Wandelen in het pikkedonker is in Nederland nog niet zo gemakkelijk. We kennen veel wegen, bebouwing en landbouw, met de nodige lichthinder tot gevolg. Met lichthinder bedoelt men de overlast die mensen, dieren en planten ondervinden door lichtvervuiling.

Een beetje licht is wel handig om iets te kunnen zien, maar als je geen omgevingslicht wilt hebben, enkel het licht van de maan en sterren, dan zoek je het beste de onbewoonde wereld op. Het allerdonkerste plekje in Nederland is Nationaal Park Lauwersmeer, dat is uitgeroepen tot Dark Sky park. Een Dark Sky Park is een gebied waar het donker is, waar de duisternis behouden blijft en waar bezoekers ‘s nachts welkom zijn om die duisternis te beleven en de sterrenhemel te zien.

Op 29 oktober is het de Nacht van de Nacht. Deze nacht is een aantal jaar geleden in het leven geroepen om aandacht te vragen voor de lichtvervuiling en het belang van duisternis in Nederland. Tijdens de Nacht van de Nacht worden er door het hele land allerlei nachtelijke activiteiten georganiseerd, zoals een moonwalk, lichthindertour, nachtfotograferen of een uilenwandeling.

Toegankelijkheid

Je kunt ’s nachts niet overal gaan wandelen.  De meeste bos-, natuurgebieden en gronden van particuliere eigenaren zijn niet toegankelijk tussen zonsondergang en zonsopkomst. En met een reden: de dieren die er leven verdienen een rustige nacht, zodat ze kunnen rusten of hun maaltje bij elkaar kunnen scharrelen of jagen.
Dat beperkt natuurlijk de mogelijkheden om te wandelen flink, maar dat betekent niet dat je niet de natuur in kan. Wandelend over de vele fietspaden die we in Nederland hebben, kun je nog prachtige nachtelijke gebieden ontdekken. Zorg wel dat je zichtbaar bent voor andere verkeersdeelnemers, door reflectoren te dragen en tegen het verkeer in te lopen.

afbeelding van een wandelaar in het donker.
Zo hoort het niet: zorg dat je voldoende reflectoren draagt en wandel tegen het verkeer in.
afbeelding van een vos in de nacht.
In de nacht wandel je nooit alleen. Je kunt nachtdieren zoals vossen en dassen tegenkomen.

Nachtelijke wandeltips

Vind je het spannend om er alleen op uit te trekken? Dan zijn er genoeg opties om samen met anderen aan je nachtelijke kilometers te komen. Van georganiseerde marsen tot excursies. We geven je een paar wandeltips!

  • Verken een magisch verlicht Scheveningen over 7, 12 of 18 kilometer tijdens de Scheveningen Light Walk op 10 december 2022.

  • Maak een avondwandeling van 6 of 12 kilometer door de sfeervolle verlichte straten van de Rotterdamse binnenstad tijdens de Rotterdam Nightwalk op 27 december 2022.

  • Het hoofdgebouw van Radio Kootwijk straalt zowel in het daglicht als in de avond. Tijdens de Lichtjeswandeling Radio Kootwijk, op 27 en 28 december, maak je hier een magische wandeling van zo'n 5 kilometer. Op deze pagina vind je nog veel meer Lichtjesroutes rond de kerstperiode, waaronder in Amsterdam, Gouda en Nunspeet.